Jonge genever.


Er ontstond een ander type jenever toen men zuivere graanalcohol van 96% en melassealcohol ging gebruiken, wat een andere, neutralere smaak en geur had dan moutwijn.
De nieuwe jenever werd jonge jenever genoemd en de oorspronkelijke jenever werd daardoor oude jenever. De jonge jenever won snel aan populariteit.
De benamingen jong en oud hebben dus niets te maken met leeftijd maar met de receptuur en de bereidingswijze. De belangrijkste verschillen tussen oude en jonge jenever zijn:
Het percentage moutwijn. Oude jenever bevat naar verhouding meer moutwijn en er geldt tegenwoordig een warenwettelijk minimum percentage van 20% moutwijn voor oude jenever.

  1. Het gebruik van jeneverbessen. Bij de bereiding van oude jenever worden meer jeneverbessen gebruikt.
  2. Het zoeten. Oude jenever wordt licht gezoet; jonge jenever is ongezoet.
  3. De kleur. Door het gebruik van b.v. karamel heeft oude jenever meer kleur.
  4. Het alcoholpercentage. Hoewel beide een alcoholpercentage van ten minste 35% moeten hebben, heeft oude jenever vaker een hoger alcoholpercentage.

Elk merk jonge jenever heeft zijn eigen samenstelling en dus ook zijn typerende smaak. Het wordt puur, met ijs of gemixt met o.a. cola gedronken of als kopstootje naast een biertje.
Jonge jenever wordt vaak koel gedronken, maar als alleen het glas gekoeld wordt komt de smaak beter tot zijn recht.
In sommige streken van het land wordt er een theelepel suiker in het glas gedaan.
Als een jonge jenever ‘graanjenever’ wordt genoemd is deze uitsluitend bereid met graanalcohol


Hieronder de boordelingen van de afgelopen jaren.

*Branderij de Tweelingh, Herman Jansen – Notaris Jonge Graanjenever – 35%  Deze borrel, blank van kleur heeft een mooie viscositeit. De stoker zegt dat deze jenever op basis van 100% biologische graanalcohol en authentiek gestookte moutwijn is vervaardigd. Bij het neuzen bewijst dit accent het reukorgaan inderdaad een goede dienst. Ook het eerste slokje is moutig en in eerste instantie redelijk neutraal maar met een beetje lucht en het daarna laten rollen in onze ´smaakhal´ komt het bes-bittertje bovendrijven. Deze bes, op zijn beurt gepaard aan een zoethoutje is het een fijn geheel. De zachte binnenkomst is na enig proeven geheel verdwenen. Het is een stoere borrel het aangename bitter blijft lang hangen. We menen ook iets van peper, gember, cichorei en zelfs alsem waar te nemen. Zeer geschikt als appetizer. Maar ook zeer geschikt bij een kaasplankje aan het eind van de maaltijd. Gehuld in de mooie vierkante fles met een fraai klassiek etiket waarbij de fantastisch gebalanceerde typografie een lust voor het oog is. Winnaar van een gouden medaille behorende bij de World Spirit Awards, de Olympische Spelen van de drankgenieters.  En terecht menen wij.

*Harteveld, Prima Jonge Jenever – 35%   Een oude en bekende loot aan de Jeneverboom. Het jenevertje is blank van kleur en is goed viskeus en neust heel basic: mout, jeneverbes en een vleugje frisse citrus. Deze accenten komen terug op de tong en wordt daar aangevuld met componenten van suiker en zoethout neigend naar laurier. Dat alles zorgt voor een vriendelijk zoet die op haar beurt een aangename strijd aangaat met de sterk aanwezige jeneverbes die dat zoet verdedigd met een frisse bitter. Het is ook het bittertje dat als winnaar uit de bus komt zij het met een Pyrrusoverwinning. Zeker als deze in de rug wordt gedekt door een veronderstelde grapefruitschilletje. Kortom een mooie balans. De borrel krijgt van het College een bijnaam een zijspanborrel. Een wat meer gedistingeerde naam voor “kopstoot”. De associatie wordt gezocht in de wodka. De borrel blijft komt vriendelijk binnen, blijft lang hangen en ontwikkelt zich prettig in de mond

* Hoppe, Jonge Jenever – 35%  Deze borrel is wit van keur en bezit een behoorlijke viscositeit wat meestal suiker verraadt. Hij neust neutraal in positieve zin. De tong geeft het oog gelijk want we nemen meteen de suiker waar. Dat wil zeggen voorop de tong want achterop blijven de toegevoegde waarden achter, te weten de bes en een marriage van cichorei, peper en vlier. Vreemd doch verrassend deze tweedeling, die in de nasmaak toch voor een redelijk goede balans zorgen. Een vriendelijke borrel als honger-opwekker.

* Hulsink, Spelt jenever ‘de Kluizenaar van Vilsteren’ – 35% Deze jenever wordt gemaakt van het oergraan spelt. Het is een niet geheel blanke, matig viskeuze borrel die matig zoet te noemen is. Het aanwezige zoet smaakte vooral naar zoethout en moutzoet. Er werd maar weinig jeneverbes geproefd. Verder meenden de collegeleden kruidnagel, selderij, citrusfruit (citroen), pruimen en anijs in het aroma te herkennen. De smaakervaring was die van granen (mout, tarwe en rogge). De

* Hulsink, Veluwse jonge dubbele graanjenever – 35% Een blanke jenever, helder en viskeus. De borrel is redelijk zoet, wat deed denken aan suiker en zoethout. Naast jeneverbes werd er kruidnagel, citrusfruit, iets peperigs (kaneel, gember, peper) en koriander geproefd. De jenever heeft verder wat bloemigs en fruitigs. Ondanks zijn zoetheid kwam er ook een bittere smaak naar voren. Deze jonge werd geassocieerd met tarwe, mout, rogge en alcohol/wodka. Een wispelturige jenever met een redelijke prijs/kwaliteit verhouding, die wordt verkocht in een simpele fles.

* Van Wees Jonge, Amsterdamse graanjenever – 35% Deze blanke, heldere en redelijk viskeuze jenever is behoorlijk zoet en volgens een enkeling te zoet. Het aanwezige zoet smaakt naar moutsuiker en suiker. Er worden jeneverbes, zoethout, anijs, citrusfruitschil en tijm geproefd, en enkelen dachten ook nog aan gember en koriander. De smaakassociaties lopen uiteen van calvados tot grand marnier. Het is een borrel die ontluikt en zeer uitgebalanceerd is. De jonge zit in een simpele groene fles en is wat duurder, maar hij is zijn geld zeker waard. Winnaar in 1996.

* Zuidam, jonge graanjenever – 35%   Kleur borrel is blank met zweempje geel, hij is nogal viskeus en flink zoet. Dit lijkt afkomstig van moutzoet en suikers. De kruidenassociaties zijn velerlei: anijs, lindebloesem, kaneel, gember, een jeneverbesje, zoethout, vanille, citrusfruit (sinaasappel) en ander fruit (framboos, bosbes, appel en bramen). De smaken zijn behoorlijk in balans. De smaakassociaties varieerden van likeur en port tot rogge en tarwe. Deze mooie jonge borrel is voor een fijne prijs afgevuld in een fraaie apothekersfles met geel lint en antiek etiket. De collegeleden vinden de blanke, redelijk viskeuze borrel vrij zoet. Deze zoetheid lijkt zowel van suiker als van zoethout afkomstig. De borrel heeft een fris karakter door de smaak van vanille, kruidnagel, munt, koriander, jeneverbes, citrusfruitschil, anijs en iets fruitigs. De jenever smaakt rond en moutig, en komt stevig over. De smaak van de borrel wordt door sommigen geassocieerd met grappa, rogge en sherry. Hij had ook wat bitters. Toch is dit is een uitermate zachte strelende borrel met een fijne zoetheid en scherpte. De fles is eenvoudig, herkenbaar en fraai.

* Zuidam, Jonge Jenever JJ 37 – 37%  Het ogenschijnlijke blanke borreltje blijkt achteraf een kleurrijke ervaring in zich te hebben. Met een mooie viscositeit en een boeket van diverse kruiden overheerst toch de mout, althans de neus dicteert ons dat. Dit moet ook wel met zo’n alcohol percentage. We denken allereerst aan zuivere roggemout in een speelse samenkomst met zoethout, een zeer aanwezige bes, wellicht een pepertje daaraan toegevoegd. En om hem wat frisser, vriendelijker te maken een knipoog van de sinaasappelschil. Samen zorgt dit voor een zeer aangename en stoere balans. Op dit traditionele recept van Meesterstoker en oprichter Fred van Zuidam zijn we nog lang niet uitgekeken, getuige de prijs voor dit product die al eens in 2001 werd toegekend. Dat zou wel eens voor herhaling vatbaar kunnen zijn. De associatie, of noem het desnoods fantasie, wandelt van wodka naar blue Curaçao vice versa. Komt pittig binnen en heeft prettig mondgevoel welke van ons nog wel iets langer mag blijven hangen.

* Goblet, (Wenneker) Jonge graanjenever – 35% Deze blanke borrel is behoorlijk zoet en niet opvallend viskeus. In de jenever werden jeneverbes, zoethout, alsem, koriander en gember geproefd. Daarbij meende een enkeling ook iets fruitigs te bespeuren. Deze borrel heeft een moutig karakter. De fles is eenvoudig, maar sierlijk.

* Bols, Erven Lucas Bols, Jonge jenever – 35% De borrel is blank en matig viskeus. De beperkte zoetheid is afkomstig van het moutzoet en gekaramelliseerde suikers. De zoetheid ontwikkelt zich enigszins scherp en bitter. Als mogelijk aanwezige kruiden worden jeneverbes en kruidnagel genoemd. Daarnaast wordt gedacht aan citrusfruitschil, selderij, gember, kaneel, peper, anijs en zwarte bes. Onder de smaakmakers is ook een bittere component. Deze jonge heeft een duidelijke graansmaak en wordt zelfs met sherry en wodka geassocieerd. Deze borrel komt in eerste instantie licht binnen, maar ontwikkelt daarna een tamelijk zwaar mondgevoel met een scherpe, lange nasmaak.

* Dirkzwager, Jonge Graanjenever – Amsterdammertje – 35% Een zeer lichtgele borrel, behoorlijk viskeus en natuurlijk zoete borrel. Dit zoet smaakte naar een spoortje suiker, zoethout, karamel en moutzoet. In de borrel werden jeneverbes, citrusfruit en zoethout geproefd. Sommigen meenden ook anijs te herkennen. Als smaakassociaties werden genoemd alcohol/wodka, mout, tarwe en whisky. De borrel komt licht binnen, maar wordt na verloop van tijd redelijk zwaar, maar mooi in balans. De vorm van de fles waarin het Amsterdammertje verkocht wordt, laat zich gemakkelijk raden. Vooral voor toeristen is dit waarschijnlijk een aardig souvenir.

* Van Wees, de Ooievaar, Klarenaer, – ‘De natuur zelf – 35% Deze lichtgele, heldere en behoorlijk viskeuze jenever kan voor sommigen voor een oude jenever doorgaan, terwijl anderen juist een aantal karakteristieken van een jonge herkenen. Er werd onder andere zoethout, jeneverbes, citrusfruit, laurier en spoortjes peper, kaneel en angelicawortel geproefd. De smaak werd geassocieerd met mout en rogge, maar ook met alcohol/wodka en bitter. Deze borrel komt vrij licht over, is wat droog in de mond en vloeit uit. De borrel zit in een aparte maar ouderwetse fles. en heeft een redelijke prijs. Volgens het etiket bevat hij ook nog bloembladeren. Winnaar in 2000.

*Nolet Ketel1 Jonge genever -35%De zoete smaak van deze redelijk viskeuze, blanke borrel lijkt naast van de suiker voor een deel afkomstig te zijn van het zoethout. Naast een flinke hoeveelheid anijs werden jeneverbes, gember, citroenschil en vanille geproefd. Deze borrel roept associaties op met andere graanproducten. De jonge komt behoorlijk sterk binnen en is enigszins zwaar in de mond. De smaak vloeit enige tijd uit.

* Olifant (Wenneker), Jonge graanjenever – 35% Deze jonge is behoorlijk viskeus en weinig zoet. Het aanwezige zoet lijkt vooral van de moutsuikers afkomstig. De borrel is mooi in balans en komt redelijk complex over. Het meest opvallend was de smaak van citroenschil aanwezig. Daarnaast werden jeneverbes, vanille, kaneel, kruidnagel en anijs geproefd. Deze borrel wordt niet zwaar in de mond.   De smaak vloeit lang uit. De jonge is verpakt in een mooie, vierkante fles. Deze jenever is iets duurder dan de meeste jonge jenevers, maar is dit dan ook zeker waard. Winnaar in 2002.

* Perlstein, Jonge jenever – 35%   Een ivoorblanke borrel met een redelijke viscositeit. Hij neust fris, een citroen samen met lavendel. Het moutzoet geeft een spoortje gekaramelliseerde suiker bloot. Daardoor wordt deze borrel zeer toegankelijk. De duidelijk aanwezige alcohol zorgt ervoor dat het geheel niet te snoeperig wordt. De ingrediënten zijn minder complex als de neus doet vermoeden. Gember, koriander, jeneverbes, citroen en lavendel zijn te bespeuren maar in geringe mate aanwezig. Een mooie, pure en zachte borrel die zich heerlijk op de tong vleit.

* Schermer en Zn., Ferme jonge – 35% De borrel is behoorlijk viskeus en redelijk zoet. Hij heeft een origineel en uitgebalanceerd aroma van jeneverbes, anijs, gember, kaneel en iets bitters. De smaak roept associaties op met mout, sherry en granen. Het mondgevoel is zachter en lichter dan de naam van de jenever doet vermoeden. De smaak vloeit enige tijd uit in de mond. De jonge wordt verkocht in een blank craquelé fles met grappig opdruk. Qua prijs hoort deze jonge bij de duurdere jongens. Winnaar 2009.

*Schermer en Zn.- De zware jonge – 40% Een lichtgele, heldere en matig viskeuze borrel. Hij is matig zoet en dat leek afkomstig van karamel, mout en een beetje suiker. Er werd wat jeneverbes geproefd, maar ook citrusfruit (waaronder sinaasappel en grapefruit), gember, vanille, lindebloesem en anijs. Verder werd er nog gedacht aan walnoot, rozemarijn en een bittertje. De smaak van deze jenever werd geassocieerd met mout en andere granen (vooral rogge), alcohol/wodka en jong hout of lagering. In de mond is deze borrel tamelijk stevig van smaak en hij vloeit nog wat uit. De borrel bevat 25 % moutwijn volgens het etiket en heeft een alcoholpercentage van maar liefst 40 %. In de fles zit een jeneverbes, wat het samen met het ludieke etiket en de craquelé fles een mooi geheel maakt.

* Vlek, – Boomsma – Jonge jenever – 35% Een blanke, heldere en behoorlijk viskeuze borrel waarin zoethout werd geproefd; een enkeling vond het kunstmatig zoet smaken. In de jonge kwamen jeneverbes, cichorei citrusfruit en munt naar voren. De smaakervaringen liepen van alcohol/wodka naar bitter en werd daarna als wat waterig omschreven. De borrel vloeit in de mond licht uit.

* Verhoeven, Graan jenever – 35% In deze blanke, matig viskeuze jenever werd duidelijk moutzoet geproefd. Deze borrel heeft een mooie balans in smaken en geuren. De jeneverbes is in deze graanjenever duidelijk aanwezig. Daarnaast werden ook een zoethout, koriander, peper en iets fruitigs geproefd. Hierdoor smaakt deze borrel niet alleen naar een authentiek graanproduct, maar hij roept ook associaties op met een eau de vie. Hij wordt na enige tijd redelijk zwaar in de mond. Deze smaak vloeit overigens nauwelijks uit. Winnaar in 1996.

* Bokma, Jonge graanjenever – 35% De blanke borrel heeft een karamelachtige zoetheid. Deze jenever smaakt naar jeneverbes, kruidnagel, zoethout, vanille en citrusfruit. De balans tussen de ingrediënten werd als zeer verschillend ervaren. Opvallend was dat de borrel een houtsmaak heeft. In de mond wordt hij na verloop van tijd zwaar. De smaak vloeit enige tijd uit. Deze jonge is verpakt in de uiterst herkenbare vierkante fles.

* Boomsma, Jonge graanjenever – 35% Een blanke jonge met een open karakter, waarin munt, anijs, citrusfruit en kaneel naar voren komen. Na het proeven bleef de smaak van kaneel en kruidnagel wat hangen. De fles is origineel bol en craquelé. Deze frisse, smaakvolle borrel heeft een goede prijs/kwaliteit verhouding. Winnaar in 1999.

*Onder de Boompjes, Jonge jenever – 35% Een blanke borrel redelijk viskeus met een complexe zoetheid van suiker, zoethout en het moutzoet. Een goede harmonie tussen de voornoemde zoeten en de mélange van jeneverbes, koriander, citrus-schil, lavendel en een vermeend spoortje van selderij geeft deze borrel een gin-achtig karakter. De nasmaak geeft een prettig salmiak smaakje. Komt redelijk sterk binnen en blijft goed hangen. Prijs/kwaliteit van deze in een groene fles verpakte jonge jenever is goed. Het is er één met karakter.

* Kleef & Zoons, Van, Jonge graanjenever – 35% De jonge is blank van kleur en tamelijk viskeus. De smaak werd redelijk zoet gevonden en hierin werden mout, zoethout en wat suiker geproefd.   De borrel ruikt duidelijk naar jeneverbes en citroen. Die smaken komen ook in de mond goed naar voren. Pas bij het uitvloeien van de borrel duiken spoortjes gember, zoethout en vanille op. De smaak riep associaties op met mout, tarwe, alcohol/wodka en wat maïs. Bij binnenkomst in de mond is hij redelijk licht en de jonge wordt ook niet veel zwaarder. De smaak vloeit licht uit. In een doorzichtige glazen fles met craquelémotief.

* Henkes, Extra jonge graanjenever – 35% De lichtzoete smaak van deze borrel heeft een moutig karakter en lijkt daarnaast ook spoortjes zoethout te bevatten. De smaak van deze jonge is elegant te noemen. Naast de jeneverbes smaakt deze jenever naar sinaasappel en kaneel. De borrel riep associaties op met cointreau, maar door het moutige karakter is het toch ook weer een onmiskenbare jenever. De graanjenever komt licht binnen en wordt na verloop van tijd iets zwaarder. De jenever wordt geleverd in een groene craquelé fles. Wat ons betreft verdient deze jenever een mooiere verpakking. Hij biedt echt wel waar voor zijn geld.

* Hooghoudt, Jonge dubbele graanjenever – 35% De collegeleden vinden de blanke, redelijk viskeuze borrel vrij zoet. Deze zoetheid lijkt zowel van suiker als van zoethout afkomstig. De borrel heeft een fris karakter door de smaak van vanille, kruidnagel, alsem, koriander, jeneverbes, citrusfruitschil, anijs en iets fruitigs. De jenever smaakt rond en moutig, en komt stevig over. De smaak van de borrel wordt door sommigen geassocieerd met grappa, rogge en sherry. Hij had ook wat bitters. Dit is een uitermate zachte strelende borrel met een fijne zoetheid en scherpte. De groene fles is eenvoudig, herkenbaar en fraai slank. Winnaar in 2012/2013

* Meijers & Oldenkamp Jonge jenever – 35%   De wit gekleurde borrel met een mooie viscositeit. Een Zoetheid waarin het moutzoet, suiker en zoetheid goed op elkaar zijn afgestemd. De smaak is in harmonie met de neus: fris en ook fruitig. Een citroentje zou de verwekker van deze aangename frisheid kunnen zijn. Dit houdt de duidelijk aanwezige jeneverbes mooi in toom. Toch blijft het een pittige borrel en blijft zich ook zo ontwikkelen en dat ook nog gedurende langere tijd. Kortom een mooie jonge borrel met een uitstekende prijs/kwaliteit.

* Rutte, Jonge jenever- 35%  Gebroken wit van kleur en een behoorlijke viscositeit. De zoettonen: mout, suiker en zoethout in een geweldige balans. In deze borrel proeven we een frambozig fruitje met een knipoog naar de citroen. Deze twee begeleiden de jeneverbes op een zeer harmonieuze wijze. Zelfs vanille en kardemom worden waargenomen. De smaakassociatie wordt daardoor complex en dus mooi. Een vergelijking met grappa en slivovice ligt dan ook op de loer. De borrel komt aardig sterk binnen en gedijt goed in de mond en is moutig, mooi en lang. Een jonge borrel met een goed karakter. Een stoere jong dus.

* Smeets, Jonge jenever  Borrel is wit van kleur heeft een behoorlijke viscositeit en neust volbeloften. Mout voert de boventoon en deze trekt ook alle zoeten tot zich en in samenwerking met de stevig aanwezige jeneverbes geeft dat een plezierige bitterheid, karakteristiek in het bijzonder voor een goede jonge jenever. Ook zou angelica een hoofdrol kunnen vervullen. Dit alles in een prachtige balans. De smaakassociatie neigt naar een eau de vie mede veroorzaakt door de ontdekte fruitsporen als appel, kers en pruim. Hij komt mooi stevig binnen en gaat zich ook nog een ontwikkelen. Het mondgevoel blijft lang hangen.

* Raedemacher Lambertus, graanjenever – 35%  Borrel lichtgeel van kleur. Mooie viscositeit. De neus ontdekt een mout en zelfs een spoortje hout. Een mooi bittertje bewijst de aanwezigheid van de jeneverbes. De moutsmaak doet aan rogge denken. Dat moutzoet gaat geraffineerd samen met een suiker, echter zodanig dat er een fijne balans ontstaat. De bitterheid die aanvankelijk aan de bes werd toegeschreven zou ook veroorzaakt kunnen worden door kalmoes. Het mondgevoel is aanvankelijk sterk maar ontwikkelt zich naar een aangename mildheid. Een mooie jonge borrel in een mooi gevormde witte fles met loden etiket.

* Golden Arche (De vergulde Poort) Amsterdamsche Scheepsjenever – 35%     Deze blank van kleur zijnde jenever met een mooie viscositeit. En ook bij deze borrel heeft een goede speurneus al heel snel de mout te pakken. Het is dit keer wel een frisse mout. Voorjaar en anijs komt naar boven of is er toch nog iets van zeewater aanwezig de stoker brengt ons in verwarring met zijn verhaal dat vroeger deze borrel werd meegenomen op de scheepvaart. En als dan door een woelige zee het vrolijke nat werd gemengd met het zilte nat, dit werd geneutraliseerd door de meegebrachte kruiden. Prachtig verhaal dat zomaar zou kunnen. Wie zijn wij? Genieters dus…. En toch proeven wij fruit. En de soorten rollen over tafel. Muskaatdruif, mandarijn, citrus, zacht fruit kortom een eenvoudige doch spannende assemblage met een prachtige balans waarbij de basis ondanks alles de boventoon blijft voeren. Verpakt in de bruine kruik met één van de mooiste etiketten van Nederland. Trouwens de hele serie is een prijzenswaardig, zei een zeer bekende graficus onlangs.  

*Dirkzwager, Florijn Jonge Jenever – 35%    Een redelijke viscositeit en zoals meestal bij de jonge jenevers blank van kleur. Bij het neuzen ontmoeten wij een neutrale mout/alcohol. Borrel met een eenvoudig maar mooi zachtaardig karakter. Een fijne balans tussen het moutzoet en de jeneverbes. Borrel komt zacht binnen en ontwikkelt zich vriendelijk, voornamelijk achter op de tong. Misschien door een verdwaald pepertje? De associatie voert ons naar de brandewijn waarmee advocaat wordt gemaakt. In een ronde groene glazen fles met het vertrouwde en keurige etiket. Beste borrel en niet duur voor een gedegen kwaliteit.

*Onder de Boompjes, Premium jenever – 35%   Blank is de kleur van dit drankje. De neus lijkt ons te bedrieg want er wordt menigmaal muffig geroepen, een verschijnsel dat kenmerkend is voor een borrel die met een stevige roggemout wordt samengesteld en dat klopt ook wel. Althans dat vermeldt de stoker op zijn site 1/3 is rogge. Bij het opsporen van de kruiden treffen we een rijk aantal componenten aan. Als normaal uiteraard de jeneverbes maar tevens zoethout, vanille, lavendel, koriander en angelica. Ondanks deze kruidenconfetti blijft het een zachte borrel met een eveneens zacht en enigszins neutraal mondgevoel. Een allemansvriend met een eigen karakter.